Το έτος 2024 χαρακτηρίστηκε από αυξημένο όγκο και κυρίως πολυπλοκότητα των προδικαστικών προσφυγών, γεγονός που ανέδειξε τη σημασία της προδικαστικής έννομης προστασίας ως κρίσιμου θεσμικού πυλώνα για την ορθή εφαρμογή του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων και σημείο τομής μεταξύ διοικητικής αποτελεσματικότητας, ταχείας υλοποίησης δημοσίων πολιτικών και θεσμικών εγγυήσεων νομιμότητας και ίσης μεταχείρισης. Η εμπειρία αυτή επιβεβαίωσε ότι η αποτελεσματική έννομη προστασία αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση της εύρυθμης λειτουργίας του συστήματος δημοσίων συμβάσεων.

Η Αρχή ανταποκρίθηκε με συστηματικότητα και θεσμική συνέπεια, επιδιώκοντας τη διασφάλιση της αποτελεσματικής έννομης προστασίας, χωρίς να παραγνωρίζεται η ανάγκη εύρυθμης και απρόσκοπτης εξέλιξης των διαγωνιστικών διαδικασιών. Οι σιωπηρές απορρίψεις προδικαστικών προσφυγών σχεδόν εξέλιπαν και η ποιότητα των αποφάσεών της αναβαθμίστηκε σημαντικά, όπως εναργώς συνάγεται από την εξελικτική πορεία των αποθέσεων στα οικεία Δικαστήρια, στα οποία το ποσοστό ακύρωσης και αναπομπής δεν υπερβαίνει το 5% των υποθέσεων που προσβάλλονται. Η συμβολή της Αρχής στη διαδικασία των προδικαστικών προσφυγών δεν αποτιμάται αποκλειστικά ποσοτικά, αλλά αξιολογείται ως ουσιώδες στοιχείο λειτουργίας του συστήματος έννομης προστασίας και ως μηχανισμός εμπέδωσης της ίσης μεταχείρισης, της διαφάνειας και της εμπιστοσύνης στην αγορά δημοσίων συμβάσεων. Οι προδικαστικές προσφυγές δεν αντιμετωπίζονται ως παράγων επιβράδυνσης των διαγωνιστικών διαδικασιών, αλλά ως θεσμικό εργαλείο εξισορρόπησης μεταξύ της ανάγκης ταχείας υλοποίησης δημοσίων πολιτικών και της υποχρέωσης πλήρους συμμόρφωσης προς το ενωσιακό και εθνικό δίκαιο. Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΑΔΗΣΥ ανέπτυξε ερμηνευτική και κατευθυντήρια δράση, συμβάλλοντας τόσο στην επίλυση διαφορών, όσο και στην πρόληψη συστημικών αστοχιών.

Πέραν της εξέτασης των προδικαστικών προσφυγών, η Αρχή συνέχισε να ασκεί τον ευρύτερο ρυθμιστικό και εποπτικό της ρόλο, ενισχύοντας την ερμηνευτική σαφήνεια, την κανονιστική ασφάλεια για τις αναθέτουσες αρχές και τους οικονομικούς φορείς και τη βελτίωση της διοικητικής πρακτικής τους.

Η πρακτική και νομολογιακή εμπειρία του έτους συνέβαλε στη σταδιακή ενοποίηση της προσέγγισης σε κρίσιμα ζητήματα, ενισχύοντας την προβλεψιμότητα και τη συνοχή του συστήματος. Αξιοποιείται δε ως βάση για τη διαμόρφωση πιο συνεκτικών παρεμβάσεων.

Η παρούσα Έκθεση εντάσσεται στο πλαίσιο της ήπιας αλλά ουσιαστικής λογοδοσίας της ΕΑΔΗΣΥ, αποσκοπώντας στην τεκμηριωμένη παρουσίαση του έργου της, στην αποτίμηση της αποτελεσματικότητας των παρεμβάσεών της και στη διατύπωση συμπερασμάτων που μπορούν να υποστηρίξουν τη συνεχή βελτίωση του θεσμικού πλαισίου και της διοικητικής πρακτικής. Παράλληλα, η Αρχή δεσμεύεται να αξιοποιεί συστηματικά τα πορίσματα της εμπειρίας του 2024, προκειμένου να ενισχύεται περαιτέρω η προβλεψιμότητα, η ασφάλεια δικαίου και η εμπιστοσύνη στο σύστημα δημοσίων συμβάσεων.

Ανδρονίκη Θεοτοκάτου
Πρόεδρος της ΕΑΔΗΣΥ

Δείτε το κείμενο της έκθεσης πεπραγμένων εδώ.

Η λειτουργία της Αρχής υπό την παρούσα ενοποιημένη μορφή της εκκίνησε τον Οκτώβριο του 2022 σε ένα ιδιαιτέρως επιβαρυμένο και επισφαλές περιβάλλον. Επί μακρό χρονικό διάστημα, ενόψει της προωθούμενης συγχώνευσης και της προκληθείσας αβεβαιότητας, οι δύο Αρχές υπολειτουργούσαν. Μεγάλος αριθμός υπαλλήλων και από τις δύο Αρχές αποχώρησε, με συνέπεια τη δραματική υποστελέχωσή τους και τη συνακόλουθη αδυναμία αποτελεσματικής άσκησης των δραστηριοτήτων τους.

Το έτος 2023 επιχειρήθηκε, κατ’ ουσίαν, η ανάκτηση της λειτουργίας της νέας Αρχής, με τον περιορισμό των αποσπάσεων και μετατάξεων και την πλήρωση του αριθμού των μελών της κατόπιν διαγωνιστικής διαδικασίας μέσω ΑΣΕΠ. Επίσης, δρομολογήθηκαν οι αναγκαίες για την εύρυθμη λειτουργία της διαδικασίες μετεγκατάστασης των υπηρεσιών της σε ενιαίο κεντρικό μισθωμένο κτήριο, με το δυνατόν μικρότερο υπερβάλλον οικονομικό κόστος.

Παρά τις εγγενείς δυσκολίες, κατά το εξεταζόμενο έτος, η Αρχή άσκησε με συνέπεια τον θεσμικό της ρόλο ως ανεξάρτητο όργανο ελέγχου και εποπτείας, με ιδιαίτερη έμφαση στη διαχείριση και εξέταση των προδικαστικών προσφυγών, οι οποίες αποτελούν βασικό δείκτη της αποτελεσματικότητας και της αξιοπιστίας του συστήματος έννομης προστασίας. Έγινε μεγάλη προσπάθεια ελαχιστοποίησης των σιωπηρών απορρίψεων των ασκηθεισών προσφυγών που κατά το διαρρεύσαν χρονικό διάστημα αποτέλεσε αιχμή αρνητικής κριτικής. Οι αποφάσεις της βελτιώθηκαν νομοτεχνικά, με έμφαση στη συνεκτικότητα του κειμένου, τη σαφή διατύπωση και την αιτιολογία. Η προδικαστική έννομη προστασία αποτέλεσε βασικό μηχανισμό διασφάλισης της νομιμότητας και της ίσης μεταχείρισης των οικονομικών φορέων, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην εμπέδωση της εμπιστοσύνης στο σύστημα δημοσίων συμβάσεων.

Παράλληλα, η Αρχή ανέπτυξε δράσεις καθοδήγησης και ερμηνευτικής υποστήριξης, επιδιώκοντας όχι μόνο την επίλυση διαφορών, αλλά και την πρόληψη αυτών μέσω της ορθής εφαρμογής του ενωσιακού και εθνικού δικαίου. Τα πρότυπα τεύχη για όλα τα είδη συμβάσεων που εκδίδει αποτελούν τον κορμό και πολύτιμο βοηθό για τα στελέχη των αναθετουσών αρχών, ενώ η τυπική και άτυπη πληροφόρηση που λαμβάνουν από την Αρχή για τα θέματα που τους απασχολούν διευκολύνει το έργο τους και αποτρέπει αστοχίες που θα οδηγούσαν σε παραβιάσεις του θεσμικού πλαισίου και άσκοπες καθυστερήσεις. Με τη γνωμοδοτική συνεισφορά της εμπεδώνει την ασφάλεια δικαίου και καθοδηγεί τους φορείς και τις αναθέτουσες αρχές στη συνεκτικότητα των ρυθμίσεων και στην ορθή χρήση των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων, αντίστοιχα.

Η λειτουργία της ΕΑΔΗΣΥ το 2023 χαρακτηρίστηκε από θεσμική σταθερότητα, προσήλωση στις αρχές της χρηστής διοίκησης και διαρκή προσπάθεια εξισορρόπησης της ταχύτητας με την ποιότητα και πληρότητα της αιτιολογίας.

Η παρούσα Έκθεση λειτουργεί ως εργαλείο ουσιαστικής λογοδοσίας και αναστοχασμού, με την ανάδειξη τόσο των πεπραγμένων, όσο και των προκλήσεων που αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο άσκησης των αρμοδιοτήτων της Αρχής. Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΑΔΗΣΥ αποτιμά κριτικά τη λειτουργία της και επαναβεβαιώνει τη δέσμευσή της για συνεχή βελτίωση της ποιότητας, της ταχύτητας και της διαφάνειας της προδικαστικής και εν γένει εποπτικής της δράσης.

Ανδρονίκη Θεοτοκάτου
Πρόεδρος της ΕΑΔΗΣΥ

Δείτε το κείμενο της έκθεσης πεπραγμένων εδώ.

Έχουν παρέλθει τρία και πλέον έτη από την ίδρυσή της, η οποία στόχο είχε την εγκαθίδρυση ενός οργάνου εξειδικευμένου και ανεξάρτητου, για την παροχή ταχείας και αποτελεσματικής προστασίας στο στάδιο πριν τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. Όπως αποδεικνύεται και από την παρούσα έκθεση πεπραγμένων, η Αρχή συνεχίζει να θέτει τον πήχη όλο και ψηλότερα, επιτυγχάνοντας κάθε χρόνο να ξεπερνάει τα προηγούμενα αποτελέσματά της.

Αναθέτουσες αρχές, αναθέτοντες φορείς και οικονομικοί φορείς έχουν εναγκαλίσει την ΑΕΠΠ και το έργο της, καθότι με την καινοτόμο μεταρρύθμιση, δυνάμει της οποίας θεσπίστηκε ως όργανο εξέτασης της σχετικής ενδικοφανούς προσφυγής, εξαλείφθηκαν οι αμφιβολίες και αμφισβητήσεις του προγενέστερου καθεστώτος και εδραιώθηκε η απαρέγκλιτη εφαρμογή των αρχών της διαφάνειας, της αμεροληψίας και της προστασίας του υγιούς ανταγωνισμού κατά το στάδιο που προηγείται της σύναψης δημόσιας σύμβασης. Η ιδιαίτερη σημασία της Αρχής και ο καίριος ρόλος που κλήθηκε –και καλείται- να διαδραματίσει επιρρωνύεται και από το γεγονός ότι, κατά το έτος 2020, το άθροισμα των προϋπολογισμών των διαγωνισμών, στο πλαίσιο των οποίων υπήχθησαν διαφορές ενώπιόν της ανήλθε στο ποσό των 7.102.017.174,08 €.

Η εμπέδωση και καθιέρωση της ΑΕΠΠ ως το όργανο που διασφαλίζει με αποτελεσματικότητα την εφαρμογή της νομοθεσίας των δημοσίων συμβάσεων στο προσυμβατικό στάδιο διαφαίνεται από την επικύρωση της πλειονότητας των αποφάσεών της από τα αρμόδια Δικαστήρια, όπως ειδικότερα θα αναλυθεί στο οικείο Κεφάλαιο της παρούσας. Η Αρχή, αρωγός των Δικαστηρίων στο έργο τους, αποσκοπεί, μεταξύ άλλων, στην εκκαθάριση επί της ουσίας των διαφορών που καταλήγουν ενώπιόν τους και στην υποβοήθηση της κρίσης τους κατά το μέγιστο δυνατό τρόπο.

Οι δύσκολες συνθήκες και η πρωτόγνωρη κατάσταση στην οποία περιήλθε η χώρα και οι τομείς της οικονομίας ανέδειξαν όσο ποτέ άλλοτε την ανάγκη χρήσης ηλεκτρονικών μέσων. Η ΑΕΠΠ, ήδη από τη σύστασή της, διέπεται από διατάξεις που
ορίζουν την κατά κανόνα διεξαγωγή των διαδικασιών ενώπιόν της ηλεκτρονικά. Συναφώς, η Αρχή καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους εξακολούθησε τη λειτουργία της απρόσκοπτα, και μάλιστα, όπως κατωτέρω, στο οικείο κεφάλαιο αναφέρεται, με, όχι μόνον αμείωτους, αλλά αυξημένους ρυθμούς. Τα ηλεκτρονικά μέσα και η διεξαγωγή διαδικασιών με ηλεκτρονικό τρόπο ήταν ανέκαθεν για την ΑΕΠΠ sine qua non προϋποθέσεις του τρόπου λειτουργία της, γεγονός που της επέτρεψε να εξακολουθεί την εκτέλεση του έργου της χωρίς μεγάλη διαφοροποίηση σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη.

Ήδη, με τον πρόσφατο ν. 4782/2021, ο ρόλος της ΑΕΠΠ όχι μόνο αναγνωρίστηκε, αλλά επιπλέον αναβαθμίστηκε, καθότι θεσπίστηκε η επέκταση της καθ’ ύλην αρμοδιότητά της σε διαφορές άνω των 30.000€, αντί των 60.000€. Επίσης, επισημάνθηκε η σοβαρότητα της διαδικασίας ενώπιόν της με τη θέσπιση δυνατότητας ακρόασης της αναθέτουσας αρχής / του αναθέτοντος φορέα, του προσφεύγοντος και του παρεμβαίνοντος ενώπιον του οικείου σχηματισμού της, κατόπιν σχετικού αιτήματος. Με τις λοιπές νομοθετικές τροποποιήσεις, όπως η πρόβλεψη για συμπλήρωση υποβληθέντων εγγράφων ή στοιχείων, εξαλείφεται μία σημαντική κατηγορία παραβάσεων που οδηγούσαν σε απόρριψη, για τυπικούς λόγους, προσφορών, με αποτέλεσμα την ενίσχυση της Αρχής ως οργάνου που εξετάζει επί της ουσίας τις υποθέσεις που κατατίθενται ενώπιόν της, απαλλαγμένες από τυχόν τυπικά σφάλματα και παραλείψεις.

Βάσει όλων των ανωτέρω συνάγεται ότι η ΑΕΠΠ, συνεπής προς τον αρχικό στόχο σύστασής της, ήτοι τη διήθηση των υποθέσεων, υποστηριζόμενη στην εκτέλεση του έργου της από ηλεκτρονικά μέσα και νέες τεχνολογίες, ανταποκρίνεται στις νέες προκλήσεις και εξελίσσεται συνεχώς, εμπλουτίζοντας τη διοικητική της νομολογία
έτι περαιτέρω, επαληθεύοντας το νομοθέτη που επιζήτησε με τη σύστασή της την εγκαθίδρυση ενός οργάνου που θα εμπνεύσει αξιοπιστία και εμπιστοσύνη σε αναθέτουσες αρχές, αναθέτοντες φορείς και οικονομικούς φορείς. Μάλιστα, ο ρόλος της όχι μόνο αποδεικνύεται εν τοις πράγμασι σημαντικός, βάσει των στατιστικών στοιχείων, αλλά επιπλέον αναγνωρίστηκε και ενισχύθηκε από τον
νομοθέτη, με τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις.

Ο Πρόεδρος της Αρχή
Φώτιος Θεοδ. Κατσίγιαννης
Πρόεδρος Εφετών Δ.Δ. ε.τ.

Μπορείτε να δείτε την έκθεση εδώ.

Ο θεσμικός αυτός νεωτερισμός, ήτοι η δημιουργία και καθιέρωση Ανεξάρτητης Αρχής που είναι επιφορτισμένη με την ενδικοφανή διαδικασία των διαγωνιστικών διαφορών, έχει τύχει ιδιαίτερα θετικής αποτίμησης στο πεδίο ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων, τόσο από τους ενδιαφερόμενους οικονομικούς φορείς, όσο και από τις αναθέτουσες αρχές/ τους αναθέτοντες φορείς. Πιο συγκεκριμένα, ως προς το έτος 2019, όπως εξάλλου θα εκτεθεί στην παρούσα έκθεση πεπραγμένων, η Αρχή προχώρησε ακόμα ένα βήμα μπροστά, αποβλέποντας στην εκπλήρωση του συνόλου των στόχων που ο νομοθέτης έθεσε συστήνοντας την Α.Ε.Π.Π.

Λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα που περιλαμβάνονται στην παρούσα έκθεση, εξάγονται ιδιαίτερα σημαντικά και κρίσιμα συμπεράσματα, με κυρίαρχο εξ αυτών το γεγονός ότι η σύσταση και λειτουργία της Αρχής έχει ως αποτέλεσμα τη διασφάλιση ασφάλειας δικαίου, γεγονός που αποδεικνύεται τόσο από το μικρό ποσοστό επί του συνόλου των αποφάσεών της που προσεβλήθη στα αρμόδια Δικαστήρια, όσο και από το μικρό ποσοστό δικογράφων που έγιναν δεκτά από αυτά (ενν. τα Δικαστήρια). Αποδεικνύεται, συνεπώς, ότι η Α.Ε.Π.Π., κρίνοντας στο αρχικό στάδιο της διοικητικής διαδικασίας, περιορίζει ουσιωδώς την ανάγκη προσφυγής στο στάδιο της δικαστικής προστασίας, διασφαλίζοντας την αποτελεσματικότητα της προδικαστικής προσφυγής, χωρίς την πρόκληση καθυστερήσεων στη διαγωνιστική διαδικασία.

Επιπλέον, ο σημαντικός ρόλος της Α.Ε.Π.Π. και η σημασία θέσπισης Ανεξάρτητης
Αρχής για την επίλυση διαφορών στο στάδιο πριν τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι το έτος 2019 επιλήφθηκε προδικαστικών προσφυγών η μέση προϋπολογισθείσα αξία των οποίων ανερχόταν σε περίπου τέσσερα εκατομμύρια ευρώ. Δηλαδή, το έργο της Αρχής δεν συμβάλλει μόνο στην αποτελεσματική και ταχεία επίλυση προσυμβατικών διαφορών, αλλά επιπλέον παίζει καίριο ρόλο στην ελληνική οικονομία.

Η Α.Ε.Π.Π., ήδη από την έναρξη λειτουργίας της, έχει καταφέρει να εδραιωθεί ως  θεσμός που εμπεδώνει εμπιστοσύνη ως προς τις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων σε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, εξοβελίζοντας τις παθογένειες του παρελθόντος και υπηρετώντας με συνέπεια τον αντικειμενικό και αμερόληπτο διοικητικό έλεγχο. Χαρακτηριστικό δε είναι το γεγονός ότι κατά το έτος 2019 η συντριπτική πλειοψηφία των αναθετουσών αρχών/αναθετόντων φορέων συμμορφώθηκαν στις αποφάσεις της Αρχής, αποδεικνύοντας και εμπράκτως την εμπιστοσύνη προς τον θεσμό που αντιπροσωπεύει.

Στόχος μας, τόσο για το επόμενο, όσο και για τα προσεχή έτη, είναι η συνεχής βελτίωσή μας. Η προσήλωσή μας στην πραγματική διαφάνεια και στην ουσιαστική αξιολόγησή μας είναι δεδομένη και αυτονόητη. Ομοίως αυτονόητη πρέπει να είναι και η έγκαιρη ανταπόκριση της Πολιτείας στις υψηλές προσδοκίες της έννομης τάξης απέναντι στην Α.Ε.Π.Π., προκειμένου να εξακολουθήσει να αποτελεί θεσμό χρήσιμο και αποτελεσματικό.

Ο Πρόεδρος της Αρχής
Φώτιος Θεοδ. Κατσίγιαννης
Πρόεδρος Εφετών Δ.Δ. ε.τ.

Μπορείτε να δείτε την έκθεση εδώ.

Πιο συγκεκριμένα, κάθε ενδιαφερόμενος ή όποιος έχει ή είχε συμφέρον να του ανατεθεί συγκεκριμένη σύμβαση και θίγεται από πράξη ή παράλειψη της αναθέτουσας αρχής που εκδίδεται κατά το στάδιο ανάθεσης της σύμβασης δύναται να προσφύγει, σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στο ν. 4412/2016, με προδικαστική προσφυγή ενώπιον της Α.Ε.Π.Π. και να ζητήσει την ακύρωσή της αλλά και προσωρινά μέτρα προστασίας. Επιπρόσθετα, υπάρχει η δυνατότητα να ζητηθεί η ακύρωση παρανόμως συναφθείσας σύμβασης. Η άσκηση προδικαστικής προσφυγής ενώπιον της Α.Ε.Π.Π. αποτελεί όρο του παραδεκτού για την άσκηση ενδίκων βοηθημάτων. Οι αποφάσεις της Α.Ε.Π.Π., καθώς και κάθε συναφής πράξη της αναθέτουσας αρχής/του αναθέτοντος φορέα, προσβάλλονται με αίτηση
ακύρωσης ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου της έδρας της αναθέτουσας αρχής/του αναθέτοντος φορέα ή του Συμβουλίου της Επικρατείας, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο ν. 4412/2016.

Η Α.Ε.Π.Π. με υψηλά εχέγγυα θεσμικής και λειτουργικής ανεξαρτησίας, στοχεύει στη βελτίωση της ποιότητας επιτάχυνσης της διαδικασίας επίλυσης διαφορών που προκύπτουν στο στάδιο της ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων.

Η διαδικασία η οποία ακολουθείται από την Α.Ε.Π.Π. κατά την επίλυση των διαφορών που προκύπτουν στο στάδιο ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων κινείται σε ένα ιδιαιτέρως αυστηρό νομοθετικό πλαίσιο. Τα Μέλη, τα οποία είναι εξειδικευμένοι επιστήμονες και ιδιαιτέρως έμπειροι στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, ανταπεξέρχονται στο δύσκολο έργο της αντικειμενικής και ανεξάρτητης κρίσης επί των διαφορών που επιλύουν. Μάλιστα, όπως ειδικότερα θα αναλυθεί κατωτέρω, η Α.Ε.Π.Π. έχει να επιδείξει ένα ιδιαίτερα σημαντικό έργο για το έτος 2018.

Μπορείτε να δείτε την έκθεση εδώ.

Στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, ο στόχος αυτός έχει καταστεί αντικείμενο διεξοδικών επιστημονικών συζητήσεων με σημαντικά συμπεράσματα και κατευθυντήριες οδηγίες, ήταν δε και ο πυρήνας αλλεπάλληλων νομοθετικών παρεμβάσεων χωρίς, όμως, συνέχεια και συνεκτικότητα μεταξύ τους και, κυρίως, χωρίς προσήλωση αποκλειστικά και μόνον στον παραπάνω στόχο.

Η δημιουργία, επομένως, ενός συστήματος αποτελεσματικής προδικαστικής προστασίας, ικανού να προβλέψει και συνάμα να αποτρέψει πραγματικές στρεβλώσεις και να εκφράσει την επιταγή ταχείας διεκπεραίωσης των διαδικασιών, αποτέλεσε μέλημα και επιδίωξη του εθνικού νομοθέτη για την επίλυση των συγκεκριμένων διαφορών, κατά τον τύπο και την ουσία, υπό το πρίσμα των κανόνων του εθνικού και του ενωσιακού δικαίου.

Ήδη, από τη δεκαετία του 1980, κατέστη σαφές ότι το σύστημα ρύθμισης των διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων που υπάγεται στο πεδίο εφαρμογής των ενωσιακών Οδηγιών θα έμενε κενό περιεχομένου εάν δεν συνοδευόταν από ένα παράλληλο σύστημα παροχής έννομης προστασίας.

Για το λόγο αυτό υιοθετήθηκαν οι αποκαλούμενες ως “δικονομικές οδηγίες”, βασική επιδίωξη των οποίων αποτελεί η θέσπιση αποτελεσματικών και όσο το δυνατόν ταχύτερων μέσων προσφυγής κατά αποφάσεων αναθετουσών αρχών/αναθετόντων φορέων που παραβιάζουν το ενωσιακό δίκαιο κατά την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων, προκειμένου να αποτρέπεται η δημιουργία πραγματικών καταστάσεων ικανών να βλάψουν τα έννομα συμφέροντα των διαγωνιζομένων αλλά και του δημοσίου συμφέροντος, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα την ταχεία διεκπεραίωση των μέσων προσφυγής, ώστε να μην παρακωλύεται για χρονικό διάστημα που υπερβαίνει το αναγκαίο μέτρο η πρόοδος των διαδικασιών ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων.

Στο πλαίσιο της «δικονομικής αυτονομίας» τους τα Κράτη Μέλη, με γνώμονα τη δημιουργία ενός «αποτελεσματικού πλέγματος προστασίας» έχουν τη διακριτική ευχέρεια επιλογής είτε της δικαστικής επίλυσης των σχετικών διαφορών ή του συνδυασμού εξωδικαστικής και δικαστικής, στη συνέχεια, επίλυσής τους.

Υπό το πρίσμα των διαπιστώσεων αυτών, ο νομοθέτης, αξιοποιώντας και τη διαμορφωμένη σχετική διοικητική και δικαστική εμπειρία, αναμόρφωσε το εθνικό σύστημα παροχής έννομης προστασίας κατά το στάδιο που προηγείται της σύναψης των δημοσίων συμβάσεων, προκρίνοντας, έναντι του ισχύοντος έως τότε συστήματος αμιγούς δικαστικής προστασίας, ένα μικτό σύστημα παροχής έννομης προστασίας, με συνδυασμό εξωδικαστικής και δικαστικής επίλυσης των αναφυομένων διαφορών.

Στο σύστημα αυτό, η Αρχή Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών (Α.Ε.Π.Π.), της οποίας η σύσταση προβλέπεται στο άρθρο 347 του ν. 4412/2016 (ΦΕΚ Α147/8-8-2016), αποτελεί το αρμόδιο κεντρικό διοικητικό όργανο επίλυσης διαφορών που προκύπτουν κατά τη διαδικασία ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων.

Η καινοτομία των νέων ρυθμίσεων, σύμφωνα με τις Οδηγίες 89/665/ΕΟΚ και 92/13/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκαν, συνίσταται στο ότι προκρίθηκε σύστημα έννομης προστασίας κατά τη διαδικασία ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων, με το οποίο οι εξουσίες λήψης προσωρινών μέτρων, ακύρωσης παρανόμων αποφάσεων των αναθετουσών αρχών και των αναθετόντων φορέων ανατέθηκαν, το πρώτον, σε μια ανεξάρτητη διοικητική αρχή, η οποία περιβάλλεται, τόσο σε επίπεδο οργάνου όσο και των Μελών της, με τα εχέγγυα λειτουργικής ανεξαρτησίας και όχι σε δικαστήριο.

Η επιλογή αυτή δεν έρχεται σε αντίθεση με τις διατάξεις του Συντάγματος «περί οργάνωσης και δικαιοδοσίας των δικαστηρίων», εφόσον δεν ανατέθηκε στην Α.Ε.Π.Π. η αρμοδιότητα επίλυσης διαφορών με δύναμη δεδικασμένου, αλλά η άσκηση διοικητικού έργου, το οποίο δεν διαφέρει από το έργο των άλλων διοικητικών οργάνων που αποφαίνονται επί ενδικοφανών προσφυγών.

Υπό τις παραπάνω διαπιστώσεις, η παρούσα 1^η ετήσια έκθεση πεπραγμένων της Α.Ε.Π.Π., η οποία καλύπτει την περίοδο από 22 Ιουνίου 2017 έως και 31 Δεκεμβρίου 2017 επιχειρεί μια συνολική, συστηματοποιημένη και περιεκτική αποτύπωση του ρόλου, του έργου και του τρόπου λειτουργίας της Αρχής, αλλά και των πεπραγμένων της κατά τους έξι (6) πρώτους μήνες της λειτουργία της, κατά τις προβλέψεις και του άρθρου 359 του ν. 4412/20163.

Μπορείτε να βρείτε την έκθεση εδώ.

Η έκθεση περιλαμβάνει ποσοτικούς και ποιοτικούς δείκτες των δημοσίων συμβάσεων για την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2021 έως και 31η Δεκεμβρίου 2023, βάσει των πεδίων του ‘Procurement Monitoring Report Template in view of the Member States’ reporting process under the Directives 2014/23/EU, 2014/24/EU and 2014/25/EU’ ( https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/Article-83-reporting-2021-2023 ) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Δείτε πλήρες κείμενο της Έκθεσης εδώ.

Μετά την ψήφιση από τη Βουλή του νόμου με τίτλο «Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων» για την ενοποίηση των υφισταμένων Αρχών περί δημοσίων συμβάσεων, τη νυν Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. με δυο «Α») και την Αρχή Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών (Α.Ε.Π.Π.), η παρούσα έκθεση παρουσιάζει, εν είδει απολογισμού, τα πεπραγμένα της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. για την περίοδο 2021 έως Μάρτιο 2022.

Όπως αναφέραμε και στην έκθεση πεπραγμένων του 2020, στη δεκαετή της λειτουργία και παρά τις σοβαρές αντιξοότητες, η Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. (στο εξής Αρχή) ανταπεξήλθε με το παραπάνω στην αποστολή της. Παρά τη σοβαρότατη υποστελέχωση -υποστελέχωση που επιδεινώθηκε σημαντικά μετά την ανακοίνωση του σχεδίου ενοποίησης, τον Ιούνιο του 2021, με αποτέλεσμα το ποσοστό των υπηρετούντων σήμερα στην Αρχή να φτάνει μόλις το 37% επί του συνόλου των οργανικών θέσεων-, και παρά τα σενάρια φημολογούμενης-επικείμενης διάλυσης, εξαφάνισης ή απορρόφησης της Αρχής, το δεκαπεντάμηνο που διανύθηκε μέχρι τον Μάρτιο του 2022 παρήχθη σημαντικότατο έργο.

Υπήρξε πράγματι σοβαρός προγραμματισμός και σχέδιο, το οποίο υλοποιήθηκε απαρέγκλιτα εντός συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος, χάρις στην άοκνη προσπάθεια και επιμονή του εναπομείναντος προσωπικού της Αρχής, τόσο ειδικού επιστημονικού όσο και διοικητικού, αλλά και της διοίκησής της. Σταχυολογώντας και εντελώς ενδεικτικά, αναφέρουμε την υποβολή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή της Έκθεσης για την Παρακολούθηση του Συστήματος Δημοσίων Συμβάσεων του άρθρου 340 του νόμου 4412/2016, την υιοθέτηση της Εθνικής Στρατηγικής των Δημοσίων Συμβάσεων για την περίοδο 2021-2025, την προκήρυξη ανοικτού διαγωνισμού κάτω των ορίων μέσω Ε.Σ.Η.ΔΗ.Σ. για την ανάθεση υπηρεσιών χαρτογράφησης & ανάλυσης του δικτύου της αγοράς Δημοσίων Συμβάσεων και την επιλογή αναδόχου, την πιστοποίηση της Αρχής με τα ISO 37001:2016 «Σύστημα Διαχείρισης κατά της Δωροδοκίας» (Anti-bribery management system) και ISO 9001:2015 για το «Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας».

Θα πρέπει επίσης να τονιστεί η ενεργή συμμετοχή της Αρχής στη σχετική νομοπαρασκευαστική διαδικασία και τη διαμόρφωση σημαντικών προτάσεων για τον εξορθολογισμό και την απλοποίηση του συστήματος των Δημοσίων Συμβάσεων που ενσωματώθηκαν στο νόμο 4782/2021 για τον εκσυγχρονισμό, την απλοποίηση και την αναμόρφωση του ρυθμιστικού πλαισίου των δημοσίων συμβάσεων, καθώς και η σημαντική προτυποποίηση που περιέλαβε ένα σύνολο δεκατριών (13) προτύπων και υποδειγμάτων με ενσωματωμένες σε κανονιστικούς όρους όλες τις μεταβολές της νομοθετικής και κανονιστικής νομοθεσίας (ν. 4782/2021, ν. 4727/2020 για την ψηφιακή διακυβέρνηση, ΚΥΑ ΕΣΗΔΗΣ, ΚΥΑ ΚΗΜΔΗΣ). Επιπροσθέτως, η Αρχή εξέδωσε νέο πρότυπο τεύχος Ανταγωνιστικού Διαλόγου για την Κατασκευή και Αναβάθμιση Λιμενικών Υποδομών μέσω Συμβάσεων Παραχώρησης και Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), ενώ έθεσε, προς διευκόλυνση των αναθετουσών αρχών και φορέων, υποδείγματα εγγράφων για την επεξεργασία των προσωπικών δεδομένων, δήλωση ακεραιότητας, σχέδια συμφωνητικού κ.ά.

Τέλος, κατά την κρίσιμη ως άνω χρονική περίοδο, σημαντική υπήρξε η διεθνής αναβάθμιση της Αρχής. Πράγματι, τον Ιούνιο 2021, ο Πρόεδρος της Αρχής εξελέγη στη θέση του Αντιπροέδρου στο Προεδρείο (Bureau) της Επιτροπής Καινοτομίας, Ανταγωνιστικότητας και ΣΔΙΤ (CICPPP) της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη του ΟΗΕ (UNECE), ενώ τον Νοέμβριο 2021, εξελέγη στο αναμορφωμένο Προεδρείο της Ομάδας Εργασίας για τις Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΟΕ-ΣΔΙΤ) της UNECE, ως μοναδικός Πρόεδρος της συγκεκριμένης Ομάδας, όπου η Ελλάδα, για πρώτη φορά, έλαβε πρωταγωνιστικό ρόλο στον συγκεκριμένο τομέα του ΟΗΕ, από συστάσεως της UNECE.

Τέλος, επιτρέψτε μου έναν προσωπικό τόνο: Αποχωρώντας από την Προεδρεία της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. με υπερηφάνεια και απόλυτη συναίσθηση για το σημαντικό έργο που επιτελέστηκε, καθ’ όλο το διάστημα της (σχεδόν) εξαετούς μου θητείας, επιθυμώ από καρδιάς να ευχαριστήσω το πολύτιμο προσωπικό της Αρχής, το διοικητικό όσο και το ειδικό επιστημονικό, χωρίς το οποίο – προφανώς – τίποτε δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί. Τέλος, εύχομαι στη νέα Αρχή (Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. με ένα «Α») και στη Διοίκηση που θα αναλάβει, κάθε επιτυχία.

Ο Πρόεδρος

Γεώργιος Καταπόδης

Μπορείτε να δείτε το κείμενο της έκθεσης πεπραγμένων, εδώ.

Η έκθεση συντάχθηκε με την συνδρομή φορέων που έχουν αρμοδιότητα σε θέματα δημοσίων συμβάσεων, όπως το Ελεγκτικό Συνέδριο, το Διοικητικό Εφετείο, την Αρχή Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών, τη Γενική Γραμματεία Εμπορίου, την Επιτροπή Ανταγωνισμού,  καθώς και με τη συνδρομή των υπόχρεων της ανωτέρω αναφερθείσας Κ.Υ.Α..

Η έκθεση περιλαμβάνει ποσοτικούς και ποιοτικούς δείκτες των δημοσίων συμβάσεων για την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2018 έως και 31^η Δεκεμβρίου 2020,  με κυριότερες αναφορές και στοιχεία τεκμηρίωσης σχετικά με :

• τις συχνότερες αιτίες πλημμελούς εφαρμογής ή έλλειψης ασφάλειας δικαίου, περιλαμβανομένων ενδεχόμενων διαρθρωτικών ή επαναλαμβανόμενων προβλημάτων στην εφαρμογή των κανόνων,
• την πρόληψη, τον εντοπισμό και τη δέουσα αναφορά περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και άλλων ανάλογων σοβαρών παρατυπιών στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων,
• το επίπεδο της συμμετοχής ΜμΕ στις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων και
• ποιοτικά στοιχεία προόδου στον τομέα των στρατηγικών δημόσιων συμβάσεων.

Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 340 του ν. 4412/2016, η έκθεση παρακολούθησης τίθεται στη διάθεση του κοινού με υποχρεωτική ανάρτηση στην επίσημη ιστοσελίδα της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων και αποστέλλεται στην αρμόδια Διεύθυνση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπου αναρτάται μαζί με τις εκθέσεις των λοιπών Κ-Μ.

Για να δείτε το πλήρες κείμενο της Έκθεσης πατήστε εδώ.

Η παρούσα είναι -πιθανώς- η τελευταία έκθεση πεπραγμένων της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. (με δυο «Α»), η οποία θα καταργηθεί, εφόσον τελικά ψηφιστεί το σχέδιο νόμου (ΣΝ) με τίτλο «Μετονομασία Αρχής Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών σε Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων – Τροποποίηση τίτλων του Βιβλίου IV του ν. 4412/2016», που εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο στις 30 Ιουνίου 2021.

Αποτελεί αυτονοήτως πρωτοβουλία της Πολιτείας η μορφή οργάνωσης του τομέα της Γενικής Κυβέρνησης. Επιτρέψτε μου, παρά ταύτα, να σημειώσω τα ακόλουθα.

Στη δεκαετή -περίπου- λειτουργία της, και παρά τις σοβαρές αντιξοότητες που κλήθηκε να αντιμετωπίσει, αντιξοότητες που οδήγησαν και στην πρόωρη παραίτηση των δυο πρώτων Προέδρων της, η Αρχή μας ανταπεξήλθε με το παραπάνω στην αποστολή της. Υπήρξε, παρά ταύτα, θύμα της απροθυμίας ορισμένων να συμβιβαστούν με την ύπαρξη μιας ανεξάρτητης αρχής στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων. Ήδη από το 2016 και την εποχή της σύστασης Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής για την αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου για τις Ανεξάρτητες Αρχές, συζητείτο η συγχώνευση της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. με τη νεοσύστατη -τότε- Αρχή Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών (Α.Ε.Π.Π.), και ενώ η τελευταία είχε μόλις συσταθεί ως χωριστή Αρχή, κατόπιν απόφασης της τότε Κυβέρνησης (άρ. 347 επ. ν. 4412/2016).

Με το ΣΝ, η Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. και ο ιδρυτικός της νόμος 4013/2011 καταργούνται, ενώ οι αρμοδιότητες της καταργούμενης Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. μεταφέρονται -εν μέρει- στην Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ με ένα «Α»), με προφανή κίνδυνο την περαιτέρω συρρίκνωση και πιθανή μεταφορά τους σε άλλο φορέα ή Αρχή, όπως π.χ. οι σημαντικές γνωμοδοτικές ή/και ελεγκτικές της αρμοδιότητες (άρ. 2 παρ. 2 περ. γ’ & περ. ζ’ του ν. 4013/2011). Σιωπούντος του νόμου, η παράλειψη αναφοράς στην παράγραφο 1 του άρθρου 2 του νόμου, συνεπάγεται επαναφορά των συγκεκριμένων αρμοδιοτήτων στα Υπουργεία και η επανάληψη του φαινομένου του πολυκερματισμού των ρυθμίσεων, που υποτίθεται θα αφήναμε οριστικά πίσω μας. Πράγματι, με το ΣΝ φαίνεται να τίθενται ήδη εκτός πεδίου αρμοδιότητας της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (με ένα «Α»), οι συμφωνίες πλαίσιο, τα δυναμικά συστήματα αγορών και οι συμβάσεις παραχώρησης δημοσίων έργων και υπηρεσιών κατά την έννοια του ν. 4413/2016 (κατ’ άρ. 2 παρ. 1 του ν. 4013/2011).

Μάλιστα, η ανωτέρω εξέλιξη αναφορικά με τις αρμοδιότητες της νέας Αρχής, καθίσταται και νομοτελειακά αναπόφευκτη, όταν, με το εγκεκριμένο από το Υπουργικό Συμβούλιο σχέδιο, εφόσον αυτό τελικά ψηφιστεί, ως έχει, προβλέπεται η κατάργηση των κενών -κατά τον χρόνο της «συγχώνευσης»- οργανικών θέσεων, και τη στιγμή κατά την οποία το ποσοστό κάλυψης των οργανικών θέσεων της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. σε Ειδικό Επιστημονικό Προσωπικό ανέρχεται πλέον, σήμερα, σε ποσοστό μόλις σαράντα τρία (43) τοις εκατό.

Επίσης, με το ΣΝ η νέα Αρχή ουσιαστικά τίθεται υπό τον Υπουργό Δικαιοσύνης, ο οποίος θα έχει την πρωτοβουλία για την κίνηση της διαδικασίας επιλογής-διορισμού του Προέδρου και των Αντιπροέδρων, θα προτείνει τα καταλληλότερα κατά σειρά πρόσωπα για επιλογή σε θέση Προέδρου ή Αντιπροέδρου και θα διορίζει τα μέλη της νέας Αρχής. Ο Υπουργός Ανάπτυξης θα περιορίζεται στο να προτείνει τον έναν εκ των έξι Αντιπροέδρων για τις μεταφερόμενες αρμοδιότητες της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. (οι οριζόμενες στο άρ. 2 παρ. 2 του ν. 4013/2011). Καθίσταται ούτως σαφές, και εξ αυτών των προβλέψεων, ότι με το ΣΝ κατ’ ουσίαν χάνεται ο αναπτυξιακός χαρακτήρας της Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων που θα προκύψει μετά τη «συγχώνευση» (η ΕΑΔΗΣΥ με ένα «Α»).

Το έργο που έχει εν τέλει επιτελέσει η Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ., όλα αυτά τα χρόνια, υπό όλως αντίξοες συνθήκες, υπό καθεστώς μνημονιακών-μεταμνημονιακών υποχρεώσεων, αλλά και συνθήκες εκτάκτου ανάγκης, δεν μπορεί να αποτυπωθεί στις ολίγες γραμμές του παρόντος. Όμως, το έργο αυτό έχει αναγνωρισθεί τόσο εντός, όσο και εκτός των τειχών, από τις περίπου τρεις χιλιάδες πεντακόσιες (3.500) αναθέτουσες αρχές και φορείς και από διεθνείς οργανισμούς (ΕΕ/ ΟΗΕ/ Ο.Ο.Σ.Α.). Το μόνο σίγουρο είναι ότι η Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. υπήρξε πρωτοπόρος σε πολλούς τομείς, αλλά και πολλάκις παράδειγμα καλής πρακτικής και αναφοράς. Παραδείγματα αναρίθμητα, όπως, εντελώς ενδεικτικά, ο Κώδικας Δεοντολογίας μελών και προσωπικού (ήδη από το 2017), η πρωτοπόρος για κρατική Αρχή πλατφόρμα «whistleblowing» για την υποβολή ανώνυμων καταγγελιών και την προστασία των μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος, η διαδικασία για την πιστοποίηση των ISO:9001 για το Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας & 37001 κατά της Δωροδοκίας (anti-bribery), η Εθνική Βάση Δεδομένων Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Β.Δ.ΔΗ.ΣΥ.), οι δυο πρώτες ολοκληρωμένες Εθνικές Στρατηγικές Δημοσίων Συμβάσεων (2017-2020 & 2021-2025). Σε διεθνές επίπεδο, αναφέρονται εντελώς ενδεικτικά, η πρόσφατη αναφορά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο υπόδειγμα διακήρυξης με τη μέθοδο της μελέτης-κατασκευής για τις Μονάδες Επεξεργασίας Αποβλήτων, η έκθεση του Ο.Ο.Σ.Α. για τα μέτρα που ελήφθησαν από τις Αρχές των χωρών-μελών του Οργανισμού για την αντιμετώπιση της πανδημίας, όπου γίνεται εκτενής αναφορά στην Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. και στη δράση της για τη στήριξη των Υπηρεσιών του κράτους.

Το 2016, η ανάληψη των καθηκόντων μου στην Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. συνέπιπτε -μεταξύ άλλων- με την ψήφιση των ν. 4412-4413/2016 για τη μεταφορά των Ευρωπαϊκών Οδηγιών για τις δημόσιες συμβάσεις του 2014 στην ελληνική έννομη τάξη. Κατά την πενταετή μου θητεία κληθήκαμε, μαζί με το υψηλοτάτων προσόντων προσωπικό της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ., να διαχειριστούμε δεκάδες τροποποιήσεις του νόμου περί δημοσίων συμβάσεων, με προεξάρχουσες αυτές που εισήγαγαν οι ν. 4605, 4608, 4609, 4610/2019 και -προσφάτως- ο ν. 4782/2021, και από το 2019, τις καταλυτικές επιπτώσεις που επέφερε στο σύστημα των δημοσίων συμβάσεων η πανδημία του COVID-19, με απόλυτη -κατά γενική αποδοχή- επιτυχία.

Δεν γνωρίζω τί δεν πράξαμε ή τί θα μπορούσαμε να είχαμε πράξει, καθ’ όλη τη μέχρι σήμερα πορεία της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. (με δυο «Α»). Σίγουρα, αρκετά παραμένουν ακόμη σε εκκρεμότητα, όπως η ολοκλήρωση της Ε.Β.Δ.ΔΗ.ΣΥ., το ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα, η μεθοδολογία ελέγχων, τα υπό πιστοποίηση ISO. Αναπόφευκτα, μια νέα υπερ-Α.Ε.Ε.Π. χωρίς πρωτίστως αναπτυξιακό προσανατολισμό δεν θα μπορέσει, στην πράξη, να αναλάβει να τα υλοποιήσει και, σε κάθε περίπτωση, η εγκριθείσα «συγχώνευση» κινδυνεύει να αφήσει για παρατεταμένη χρονική περίοδο αναθέτουσες αρχές και φορείς χωρίς υποστήριξη, την κρίσιμη -μάλιστα- για την υλοποίηση του ΕΣΠΑ ΙΙΙ και του Ταμείου Ανάκαμψης & Ανθεκτικότητας περίοδο.

Το προσωπικό και τα στελέχη της Αρχής, πάντα προσηλωμένοι στην εκπλήρωση της Δημόσιας Υπηρεσίας, παραμένουμε αισιόδοξοι, και ευελπιστούμε το μέλλον να δικαιώσει τις μέχρις σήμερα επιλογές μας, γιατί η αγορά είναι αμείλικτη και οι κανόνες της απαράβατοι.

Ο Πρόεδρος

Γεώργιος Καταπόδης

Μπορείτε να δείτε το κείμενο της έκθεσης πεπραγμένων, εδώ.